του ΝΙΚΟΥ ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΥ - Το ανατολικό ζήτημα και η διαχρονική θέση της Ελλάδος (VΙΙ)
ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΥ *
Μεταξύ 1740 και 1763 η Τουρκία ζει ήσυχα με την λεία της διότι άλλα προβλήματα απασχολούν τις Μεγάλες Δυνάμεις.
Οι Έλληνες, υπόδουλοι στον βάρβαρο, περιμένουν στα παραμύθια τους το «ξανθό γένος» να τους βοηθήσει. Η Κεντρική Ευρώπη, ασχολείται με τον αγώνα Αυστρίας-Πρωσίας για κυριαρχία στον Γερμανόφωνο κόσμο. Πέραν των θαλασσών, αγών Αγγλίας-Γαλλίας για ηγεμονία στις Ινδίες και Β.Αμερική.
Στο διάστημα αυτό, ο Μέγας Φρειδερίκος της Πρωσίας, αποσπά την Σιλεσία από την Μαρία Θηρεσία η οποία, περιμένει από την Αγγλία να την «σώσει». Μέχρι το 1756 άλλα νέα συμφέροντα ανατρέπουν τις Συμμαχίες και μαίνεται ο επταετής πόλεμος διαδοχής του Αυστριακού θρόνου.
Πόσες χιλιάδες αθώων, άφησαν τα χωράφια τους και τις οικογένειές τους για να σκοτωθούν ώστε η Μαρία Θηρεσία να καταλάβει τον θρόνο του μεγαλείου της. Ο επιδέξιος Αυστριακός Υπουργός Kaunitz επιτυγχάνει να στρέψει τη Γαλλία προς την Αυστρία. Διπλωματικόν ολίσθημα που απομακρύνει την Γαλλία από τις παραδοσιακές φιλίες με Πολωνία και Τουρκία. Η Συμμαχία της με την Αυστρία την αναγκάζει σε συμμαχία με την Ρωσία την στιγμή που εκεί ανέρχεται μία από τις μεγαλύτερες φυσιογνωμίες της παγκοσμίου Ιστορίας. Είναι μια Γερμανίδα, θετή κόρη της Ρωσίας, που θα ονομασθεί στην Ιστορία η «Μεγάλη Αικατερίνη».
Λεοπαρδάλεις, ύαινες, λιοντάρια και αθώα ερίφια μέσα στην εθνικο-πολιτική ζούγκλα. Εκεί διέπουν οι άτεγκτοι νόμοι της Φύσεως που επέβαλε ο Πανάγαθος και περιέγραψε τόσο άριστα και αντικειμενικά ο Μακιαβέλλι «διδάσκοντας τους λαούς» όπως ευχόταν ο Ρουσσώ. Αλλά οι λαοί, που τόσο εύκολα φανατίζονται με ελπίδες από τότε, από πριν και στο άπειρο μέλλον, έχουν αποδειχθεί ανεπίδεκτοι μαθήσεως.
«Θέλετε» λέει ο Μεγάλος δάσκαλος Μακιαβέλλι, «να ξέρετε τι είναι δύσκολο ή εύκολο για να πείσετε έναν λαό; Εάν παρουσιάσετε επίφαση εθνικής δόξας και πλουτισμού, τίποτε το πιο εύκολο για να πείσετε το πλήθος, ακόμη και αν ο χαμός της δημοκρατίας και η καταστροφή της χώρας κρύβονται πίσω από αυτή την ωραιοφανή πρόσοψη».
Στις 2 Μαϊου/21 Απριλίου 1729 στην πόλη Στετίνο της τότε σελ. 29Πρωσίας γεννήθηκε η μικρή πριγκίπισσα Σοφία-Φρειδερίκη -Αυγούστα d’Anhart-Zerbst. Η πόλις τότε ήταν γεμάτη Γάλλους Ουγενότους και η εκπαίδευσή της ανετέθη στην Γαλλίδα Barbette Cardel η οποία την εμύησε και στην Γαλλική φιλολογία. Η μικρή πριγκίπισσα απεδείχθη από τότε χαρισματική. Η μητέρα της, μέλος της ανωτάτης αριστοκρατίας της Πρωσίας, όταν η Σοφία ήταν 14 ετών συναντά τον γιό της Τσαρίνας Ελισάβετ, Πέτρο, διάδοχο του θρόνου.
Η μικρή Σοφία κατάλαβε αμέσως τι ορίζοντας ανοιγόταν μπροστά της, πείθει την μάνα της, η οποία πείθει την Τσαρίνα Ελισάβετ και οι γάμοι της Σοφίας 15 ετών, με τον Πέτρο ετελέστηκαν το 1745. Βέβαια ο γάμος δεν ήταν πολύ ευχάριστος για την πρόωρα πολύ ζωηρή Σοφία διότι ο σύζυγος ήταν μάλλον ασθενικός αλλά η Σοφία φρόντισε να αρχίσει ικανοποιούμενη με βοηθητικά ανδρικά μέλη της Τσαρικής Αυλής. Με τον θάνατο της Ελισάβετ το 1762 Τσάρος έγινε ο γιός της Πέτρος 3ος. Ένα χρόνο προ του γάμου της η Προτεστάντης Σοφία είχε ασπασθεί την Ορθοδοξία και το όνομά της έγινε Κατερίνα Αλεξέγιεβνα. Η Κατερίνα λοιπόν, ευφυεστάτη, αγαπημένη από τον λαό, μελετηρή, εδιάβαζε Πλούταρχο, Τάκιτο, Ρουσσώ, Μοντεσκιέ αλλά, όπως όλοι τότε, διάβαζε και Μακιαβέλλι. Ο Ρουσσώ, όπως ξέρουμε, έχει πει ότι «ο Μακιαβέλλι, νομίζουν ότι διδάσκει τους Ηγεμόνες αλλά αυτός διδάσκει τους λαούς».
Αυτό είναι αληθέστατο αλλά εξαρτάται από ποιός τον διαβάζει. Διότι άλλο καταλαβαίνουν όταν τον διαβάζουν οι λαοί και άλλο όταν τον διαβάζει ο Ηγεμών. Αυτός διδάσκεται για να τα εφαρμόζει ενώ οι λαοί διδάσκονται για να τα αποφεύγουν.
Η πρώην Προτεστάντης Σοφία και νυν Ορθόδοξη Κατερίνα έχοντας την συμπάθεια του λαού της και του τότε εραστή της Γρηγόρη Ορλώφ της Ανακτορικής φρουράς τακτοποίησε μια μικρή εξέγερση, επέτυχε την εκθρόνιση του συζύγου της και όχι μόνον αυτό αλλά την συμπλήρωσε και με την δολοφονία του. Βλέπουμε λοιπόν πόσο χρήσιμη μπορεί να είναι, και για τις συζύγους, η ανάγνωση του Μακιαβέλλι. Θα δούμε τώρα πώς αυτή η τυχερή και χαρισματική γυναίκα θα μείνει στην Ιστορία ως Η Μεγάλη Αικατερίνη. Ο Μακιαβέλλι έχει πει ότι Τύχη χωρίς Αξία είναι πρόσκαιρη, Αξία χωρίς Τύχη είναι χαμένη. Η Αικατερίνη είχε τόσο Τύχη όσο και Αξία. Γι’ αυτό και η Άγγελα Μέρκελ τιμά την εικόνα της στο γραφείο της.
Ο Στρατάρχης Munnich την πείθει ότι Έλληνες, Σλαύοι και Ρουμάνοι, αποβλέπουν στην Ρωσία για λύτρωσή τους. Η Κατερίνα γνωρίζει ότι μία χώρα δε μπορεί τίποτα χωρίς Συμμαχίες. Πιστεύει, πολύ σωστά, ότι η Γαλλία θα επανέλθει στις παλιές συμμαχίες με Πολωνία και Τουρκία. Η Αγγλία ακόμη αδιαφορεί. Η Αυστρία έχει βλέψεις αντιδραστικές στα Βαλκάνια. Έτσι στρέφεται στην παλιά της πατρίδα την Πρωσία όπου και κοινά τα συμφέροντα ως προς την Πολωνία. Μαζί καταστέλλουν την απελευθερωτική της κίνηση και επιβάλουν βασιλέα τον Stanislas Poniatowski υπό την εγγύηση της Ρωσίας. Για αντίδραση, η Γαλλία θέλει να χρησιμοποιήσει την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Λέγει στον εκεί Πρεσβευτή της «είναι απελπιστικά παρηκμασμένη και η προσπάθεια θα αποβεί μοιραία για αυτήν αλλά τι μας νοιάζει εφ όσον θα έχουμε πετύχει τον στόχο μας»
Όμως ο στόχος της Αικατερίνης είναι η απασχόληση της Τουρκίας στον Νότο για να αποφύγει επέμβαση στην Πολωνία. Τα έτη 1765-1767 Ρώσοι Πράκτορες κατακλύζουν Ελλάδα, Κρήτη, Βοσνία και Μαυροβούνιο. Ξεσηκώνουν Έλληνες και Σλαύους για την ημέρα ελευθερίας που θα φέρει ο «ξανθός λαός από τον Βορρά».
Με την παρακίνηση της Γαλλίας η Τουρκία το 1768 κηρύσσει τον πόλεμο στην Ρωσία. Οι Γάλλοι υπαγορεύουν στον Σουλτάνο την έκδοση μανιφέστου προς τον «ελεύθερο κόσμο» ο οποίος μαθαίνει ότι ο Σουλτάνος είναι ο μεγάλος υπερασπιστής της ελευθερίας των Πολωνών! Ο κόσμος θαυμάζει την Τουρκία για την πιστή προσήλωσή της στις ελευθερίες της ανθρωπότητος.
Έτσι γράφεται πάντοτε η Ιστορία και έτσι χιλιάδες λαού ξεχύνονται στους δρόμους ως κύμβαλα αλαλάζοντα και επευφημούν, ακόμη δε, για την καλή τους πίστη, και θυσιάζονται. Το φαινόμενο αυτό σήμερα έχει λάβει τεράστιες διαστάσεις με την βοήθεια των εξωνημένων ΜΜΕ και των πολιτικά εξαρτώμενων και παρακινούμενων συνδικάτων. Ο Μακιαβέλλι, σοφός ψυχολόγος του ανθρώπου, έχει πει: «αρκεί να φαίνεσαι, κανείς δεν μπορεί να ξέρει τι είσαι...δεν είναι ανάγκη για τον Ηγεμόνα να έχει όλες τις αρετές αλλά είναι αναγκαίο να φαίνεται ότι τις έχει.
Θα έλεγα ότι εάν πράγματι τις είχε και τις τηρούσε θα ήταν επικίνδυνο. Να φαίνεται ότι τις έχει, του είναι χρήσιμο». Και ακόμη προσθέτει ένα βασικό κανόνα της επιστήμης της Προπαγάνδας: «ελάχιστοι γνωρίζουν τι είσαι και αυτοί οι λίγοι δεν τολμούν να αντιταχθούν σε αυτό που λέει όλος ο κόσμος». Να και πάλι τι διδάγματα μας δίνει η «παρελθοντολογία» και γιατί ο Μακιαβέλλι, όπως λέγει ο Ρουσσώ, είναι «ο δάσκαλος των λαών».
* Ο κ. Νίκος Καλογερόπουλος, είναι συγγραφέας - φιλόσοφος από την Κόρινθο, διαμένων στη Γενεύη.
Post a Comment